Koroneos Christophis – Χριστοφής Κορωναίος

Koroneos Christophis – Χριστοφής Κορωναίος

Γεωθερμία: Επιστολή στο Δ.Σ. Δήμου Νισύρου

Γεωθερμία: Επιστολή στο Δ.Σ. Δήμου Νισύρου

ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ-ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΣΤΟ Δ.Σ. ΔΗΜΟΥ ΝΙΣΥΡΟΥ 

Πρός το Δημοτικό Συμβούλιο
Δήμου Νισύρου
Νίσυρος – Δωδεκάνησα

Κοινοποίηση:
1. Πολιτιστικός Σύλλογος Νισύρου
2. Εφημερίδα του Νισυριακού συλλόγου Αθηνών ΓΝΩΜΑΓΟΡΑΣ,
«Νισυριακά Νέα»

Αγαπητοί συμπατριώτες,
Ο λόγος που απευθύνομαι σε εσάς με αυτή την επιστολή σχετίζεται με τα τελευταία γεγονότα που αφορούν την επαναφορά του θέματος της παραγωγής ηλεκτρισμού από το γεωθερμικό πεδίο της Νισύρου. Το θέμα έχει φέρει στην επικαιρότητα ο δήμαρχος κ. Καρακωνσταντίνος με τις απρόσμενες δηλώσεις του στον τηλεοπτικό σταθμό ΕΤ3 και την εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ (1/12/2008). Μάλιστα ο κ. Δήμαρχος ανέφερε «ότι η ηλεκτροπαραγωγική μονάδα της Νισύρου θα παρέχει ρεύμα στα γύρω νησιά και θα δημιουργηθούν τόσες θέσεις εργασίας ώστε να υπάρχει δυνατότητα επανάκαμψης των ξενητεμένων Νισύριων!» Αυτές φυσικά οι δηλώσεις δεν επιδέχονται σχολιασμού. Όμως, όταν γίνονται από τον εκλεγμένο δήμαρχο του τόπου μας, έχουν μια ξεχωριστή βαρύτητα. Φυσικό επακόλουθο είναι να ξεκινήσει (μάλλον όχι τυχαία) κα πάλι η ΔΕΗ την προσπάθεια για να πάρει την συγκατάθεση του λαού της Νισύρου για την εγκατάσταση μονάδας 10MW. Σε παλιές αιτήσεις στην Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ) το μέγεθος είχε φθάσει στα 50 ΜΜ.
Αγαπητοί συμπατριώτες,
Το θέμα δεν είναι για το αν είναι καλό η παραγωγή ηλεκτρισμού από γεωθερμικά πεδία γιατί η γεωθερμία είναι μια ανανεώσιμη πηγή ενέργειας με περιβαλλοντικά προβλήματα που μπορούν εν μέρει να λυθούν. Το θέμα που αφορά εμάς στην ουσία είναι η παραγωγή ηλεκτρισμού από το γεωθερμικό πεδίο της Νισύρου. Προσέξτε, η Νίσυρος δεν είναι η ίδια περίπτωση με όλες τις άλλες ανά τον κόσμο περιοχές όπου παράγεται ηλεκτρισμός από την γεωθερμία. Η διαφορά έγκειται στο μέγεθος της εκτάσεως της περιοχής παραγωγής. Τα παραδείγματα άλλων χωρών που επικαλείται η ΔΕΗ δεν έχουν καμία σχέση με την Νίσυρο. Όπου παράγεται ηλεκτρισμός από γεωθερμία είναι μεγάλες εκτάσεις δεκάδων χιλιάδων τετραγωνικών χιλιομέτρων με υπέδαφος τέτοιο που παρέχει την δυνατότητα επανα-εισαγωγής των υγρών και με αξιόπιστες μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Η Νίσυρός μας έχει έκταση λιγότερη των πενήντα τετραγωνικών χιλιομέτρων, και η περιοχή εκμετάλλευσης του γεωθερμικού πεδίου είναι μόλις τρία τετραγωνικά χιλιόμετρα. Ποιός σοβαρός μηχανικός που ασχολείται με το θέμα μπορεί να εγγυηθεί ότι η παραγωγή 10 ΜW με ρευστά της τάξεως των εκατοντάδων χιλιάδων κυβικών μέτρων το έτος που εμπεριέχουν μια σειρά από διάφορες χημικές ουσίες, θα μπορεί να λειτουργήσει απρόσκοπτα και θα είναι δυνατόν να επανα-εισαχθεί αυτό το ρευστό στο έδαφος? Ποιός μπορεί να εγγυηθεί ότι τα ρευστά δεν θα οδηγηθούν στην θάλασσα? Ποιός μπορεί να εγγυηθεί ότι θα εγκατασταθούν οι κατάλληλοι μηχανισμοί για τον καθαρισμό των αέριων ρύπων? Επειδή ζούμε στην Ελλάδα και επειδή υπάρχει πικρή εμπειρία για την ευαισθησία όλων των μηχανισμών απέναντι στο περιβάλλον, είναι σίγουρο με μαθηματική ακρίβεια ότι θα οδηγηθούμε σε περιβαλλοντική καταστροφή του νησιού μας. Η όλη συζήτηση γίνεται και έγινε και στο παρελθόν χωρίς να υπάρξει καμία έγκριτη μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Δεν έχει υπάρξει γνωμοδότηση του ΥΠΕΧΩΔΕ, των αρχαιολογικών υπηρεσιών μέσω του υπουργείου πολιτισμού, των δασικών υπηρεσιών μέσω του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.
Τα μόνα νησιά που μπορούν εν μέρει να συγκριθούν με τη Νίσυρο είναι αυτά της Μήλου, της Παντελλερίας στην Ιταλία, κοντά στη Σικελία, και της Γαλλικής Γουαδελούπης στην Καραϊβική. Στην Μήλο δεν θα αναφερθώ γιατί όλοι γνωρίζετε τι συνέβη με την ανευθυνότητα της ΔΕΗ. Το νησί της Παντελλερίας με έκταση 83 τετραγωνικών χιλιόμέτρων (σχεδόν διπλάσια της Νισύρου) και πληθυσμό 8,000 κατοίκων, έχει πλούσιο γεωθερμικό δυναμικό. Η κατανάλωση ηλεκτρισμού το καλοκαίρι φθάνει τα 7,5 ΜW, στη Νίσυρο το αντίστοιχο ποσό είναι 1,0 ΜW. Σε αυτό το νησί υπάρχουν σχέδια για την κατασκευή μονάδας 2,5 ΜW, με κόστος κατασκευής 13.0 εκατομμύρια ευρώ, χωρίς όμως ακόμη να υλοποιηθούν,. Η κατασκευή της μονάδας των μόλις 2,5 ΜW δεν έχει υλοποιηθεί λόγω της αρνητικής θέσης των κατοίκων του νησιού.
Η Γουαδελούπη στην Καραϊβική έχει έκταση 1520 τετραγωνικά χιλιόμετρα (35 φορές μεγαλύτερη αυτής της Νισύρου) . Εκεί λειτουργεί μονάδα 5,0 ΜW από το 1986, και 19 χρόνια αργότερα, το 2005, μετά από πολύ μελέτη, έγινε εγκατάσταση μονάδας 10ΜW. Αυτές οι μονάδες απασχολούν 10-12 άτομα σε μόνιμη βάση, κυρίως μηχανικούς πολυτεχνικής σχολής, με κόστος παραγωγής 0.08 ευρώ/kWh.
Αγαπητοί συμπατριώτες,
Η Νίσυρος έχει ένα πολύ πλούσιο γεωθερμικό δυναμικό.
Η Νίσυρος είναι ένα μικρό πανέμορφο νησί, φυσικό δημιούργημα του ηφαιστείου της. Η έκτασή της είναι τόσο μικρή και το περιβάλλον της τόσο εύθραυστο που οποιαδήποτε επέμβαση θα το τραυμάτιζε. Η απελευθέρωση μέρους της ενέργειας που κείτεται στα έγκατά της δεν έχει μελετηθεί από κανέναν. Υπάρχουν διάφοροι γυρολόγοι που σας περιτριγυρίζουν και σας ζαλίζουν το κεφάλι για τα οφέλη της Νισύρου από την παραγωγή και πώληση της ηλεκτρικής ενέργειας που θα προέλθει από την γεωθερμία. Μάλιστα κάποιοι κύκλοι μιλούν και για παραγωγή 50 ΜW ηλεκτρικής ενέργειας.
Αγαπητοί συμπατριώτες,
Πρέπει να γίνει κάτι πολύ ξεκάθαρο. Το θέμα της εκμετάλλευσης του υπόγειου πλούτου της Νισύρου αφορά όλους μας, μόνον εμάς τους Νισύριους. Αφορά μόνον αυτούς τους ανθρώπους που αγαπούν και πονούν αυτό τον τόπο. Η εκμετάλλευση του υπεδάφους της Νισύρου δεν υπάγεται στους νόμους της ελεύθερης αγοράς και δεν πρέπει να επιτρέψουμε ποτέ σε καμία κυβέρνηση, να προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια που θα πάει αντίθετα στα συμφέροντα της Νισύρου. Τα συμφέροντα της Νισύρου δεν είναι ο πλουτισμός μερικών ολίγων, αλλά η διατήρηση του φυσικού της περιβάλλοντος. Σε αυτό το φυσικό περιβάλλον, σε αυτό του απέριττου κάλλους δημιούργημα της φύσης, είναι βασισμένος ο τουρισμός με τους δεκάδες χιλιάδες επισκέπτες το καλοκαίρι. Στο μοναδικό ανά την υφήλιο ηφαίστειό μας έγκειται η επίσκεψη χιλιάδων ανθρώπων σε καθημερινή βάση. Το άν υπάρχει οικονομική αξιοποίηση όλων αυτών των επισκεπτών αφορά τις ενέργειες του Δήμου και μόνο. Τα λουτρά μας πάνω στα οποία ήταν βασισμένη η οικονομική ζωή της πατρίδας μας τον περασμένο αιώνα, είναι αποτέλεσμα της γεωθερμικής ενέργειας του ηφαιστείου. Τα λουτρά μας χρόνια τώρα μένουν αναξιοποίητα. Αντί ο δήμαρχος να κάνει δηλώσεις στα ΜΜΕ για την τροφοδοσία ηλεκτρισμού στα γύρω από τη Νίσυρο νησιά, είναι καιρός να ασχοληθεί σοβαρά με ένα σχέδιο εφικτό για την αξιοποίηση τους από τον δήμο μας.
Έτυχε να πέσει στα χέρια μου ένα έντυπο όπου η ΔΕΗ είχε μια πληρωμένη καταχώρηση και μιλούσε για την συμβολή της γεωθερμίας στην ανάπτυξη της Νισύρου. Μάλιστα γινόταν αναφορά σε ένα από τα οικονομικά οφέλη του Δήμου που μεταφράζεται σε 3% των εισπράξεων. Ναί, αγαπητοί συμπατριώτες, 3% είναι το σωστό νούμερο. Στις αποικίες του 19 και 20υ αιώνα τα ποσοστά που έδιναν οι αποικιοκράτες στους ιθαγενείς για να εξορύξουν τον πλούτο τους, ήταν πολύ μεγαλύτερα! Απ’ ότι αντιλαμβάνεστε μας κοροϊδεύουν κι από πάνω. Πέραν αυτών των φαιδροτήτων, εάν όντως ενδιέφερε τη ΔΕΗ η ανάπτυξη της Νισύρου, δεν θά έκλεινε την ηλεκτροπαραγωγική μονάδα στα τέλη της δεκαετίας του ‘80 που είχε ως αποτέλεσμα να χαθούν οι θέσεις εργασίας Νισύριων. Στο ίδιο πληρωμένο δημοσίευμα γίνεται αναφορά στην δημιουργία 100 μονίμων θέσεων εργασίας. Αυτό που θέλω να σας βεβαιώσω είναι ότι σε τέτοιες μονάδες δεν απασχολούνται περισσότεροι από 15 άτομα. Στη Γουαδελούπη απασχολούνται 10-12 άτομα.
Αγαπητοί συμπατριώτες,
Η ΔΕΗ και οι άνθρωποί της, Νισύριοι και μή, προσπαθούν να σας πείσουν χρησιμοποιώντας ακόμη και το επιχείρημα του εθνικού οφέλους για την χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η Ελλάδα μας πρέπει να εισαγάγει στο ηλεκτροπαραγωγικό της σύστημα την χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας όπως ηλιακή ενέργεια, αιολική ενέργεια, γεωθερμία κλπ. για να ελαττώσει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα. Όμως η Νίσυρος αποτελεί το τελευταίο πράγμα που απαιτείται λόγω των πολύ μικρών ποσοτήτων παραγωγής MW.
Η Ελλάδα για να μπορέσει να επιτύχει τους στόχους της ως μέλος της ΕΕ και να επιτύχει τον στόχο 20:20:20 (20% ελάττωση των ρύπων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου, 20% παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, 20% εξοικονόμηση ενέργειας) όλα αυτά για το έτος 2020, σε σχέση με το 1990, και για να μπορέσει ταυτόχρονα να είναι συνεπής με τους στόχους της συνθήκης του Κιότο, ήτοι να ελαττώσει στο 8% την αύξηση των εκπομπών που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου έως το 2012, και με βάση τον ρυθμό αύξησης των ενεργειακών αναγκών της χώρας, θα πρέπει έως το 2020 να παράγει 10,000.0 MW από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Ναί, το ακούσατε σωστά, 10,000.0 MW. Λοιπόν αντί η ΔΕΗ να προκαλεί τον απανταχού Νισυριακό λαό, αντί να προκαλεί τους δημοκρατικούς θεσμούς, αντί να κοροϊδεύει τόσο απροκάλυπτα την νοημοσύνη κάθε σκεπτόμενου ανθρώπου, για να παράγει 10 MW από το υπέδαφος της πατρίδας μας, είναι καλύτερα να ψάξει αλλού και με άλλους τρόπους να καλύψει τις 10,000 MW που απαιτούνται για την κάλυψη της γυμνότητας των ενεργειακών σχεδιασμών της κυβέρνησης. Ταυτόχρονα, η αποτυχία της εταιρίας της ΔΕΗ στο να ελαττώσει τους ρύπους διοξειδίου του άνθρακα, θα έχει ως αποτέλεσμα οι Έλληνες καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος πέραν των εκατομμυρίων που πληρώνουν για την εξαγορά ρύπων στο διεθνές χρηματιστήριο ρύπων, να υποβληθούν στην πληρωμή ενός δισεκατομμυρίου ευρώ το έτος στην ΕΕ για την άδεια εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα
Αγαπητοί συμπατριώτες,
Η Νίσυρος θέλει ανάπτυξη για να μπορέσει να συγκρατήσει τον πληθυσμό της, να του παρέχει αξιοβίοτες συνθήκες ζωής. Η γεωθερμία να αναπτυχθεί σε όλες τις μορφές χαμηλής ενθαλπίας, όπως ιαματικά λουτρά το πρώτιστο, και μετά σε όλες τις οικονομικές δράσεις όπως ιχθυοκαλλιέργειες, θερμοκήπια κλπ. Η παραγωγή ηλεκτρισμού μπορεί να γίνει με την εγκατάσταση δύο ανεμογεννητριών στην περιοχή του Άργους με ισχύ 1 ΜW η κάθε μία. Αυτό θα λύσει όλα τα προβλήματα παροχής ηλεκτρισμού και πόσιμου νερού, και το κόστος δεν θα ξεπερνά τα τρία εκατομμύρια ευρώ, μέρος των οποίων χρηματοδοτεί η ΕΕ.
Την Νίσυρο μας την παραλάβαμε από τους γονείς μας και τους προγόνους μας ένα νησί συνώνυμο της ομορφιάς, της ποίησης, του ερωτισμού, δεν θα το παραδώσουμε στις επόμενες γενιές εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Εσείς, το Δημοτικό Συμβούλιο, ως δημοκρατικά εκλεγμένοι εκπρόσωποι του Νισύρικου λαού, έχετε τον πρώτιστο λόγο στο να παραδώσουμε την Νίσυρό μας άφθαρτη και αμόλυντη στις επερχόμενες γενιές.
Αγαπητέ κ. Δήμαρχε,
Χαίρομαι που πήρατε μια πολύ ξεκάθαρη και τολμηρή θέση σε ένα τόσο σπουδαίο θέμα που ταλανίζει ην Νισύρικη κοινωνία. Είστε αξιέπαινος γιατί την εποχή μας δύσκολα εκφράζονται ξεκάθαρες θέσεις από ανθρώπους της εξουσίας.
Όμως κ. Δήμαρχε, με τις δηλώσεις σας και με την συνεχόμενη εμμονή σας σε ένα θέμα τόσο λεπτό και τόσο επικίνδυνο για το φυσικό περιβάλλον της Νισύρου, ιδιαίτερα μετά από το καθ’ όλα δημοκρατικό δημοψήφισμα όπου το 97% του Νισυριακού λαού τάχθηκε ενάντια στην εγκατάσταση μονάδας παραγωγής ηλεκτρισμού, έχετε εκτεθεί ανεπανόρθωτα και έχετε χάσει την εμπιστοσύνη του μεγαλύτερου μέρους της Νισύρικης κοινωνίας. Το τι θα πράξετε από δώ και πέρα είναι θέμα που εμπίπτει στην δική σας δικαιοδοσία. Είναι ξεκάθαρο ότι είναι απαραίτητη μια κίνηση σας εξίσου τολμηρή με αυτή των θέσεως σας στο θέμα της γεωθερμίας. Σε μια εποχή όπου η οικονομία της χώρας μας είναι σε δεινή κατάσταση, η κοινωνία σε πρωτοφανή αβεβαιότητα και απογοήτευση, τα μέτωπα εξωτερικής πολιτικής σε έξαρση και η πολιτική ζωή της χώρας εγκλωβισμένη σε μικρά και μεγάλα σκάνδαλα, μια τέτοια κίνηση σας θα αποτελούσε ηθικό δίδαγμα για πολλούς στην εξουσία.

Χριστοφής Ι. Κορωναίος*
Διδάκτορας Χημικός Μηχανικός, Πανεπιστήμιο Columbia της Νέας Υόρκης
Καθηγητής Μεταπτυχιακού τμήματος «Περιβάλλον και Ανάπτυξη», Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο